Natur.is

Neysluvenjur heimilisins

Hvað getum við gert til að verna náttúru okkar. Við lifum í heimi þar sem við höfum tamið okkur þær venjur að kaupa eitthvað nýtt vikulega ef ekki daglega. Við þurfum auðvitað matvörur, föt og annað fyrir heimilið en gætum við ekki verið varkárari í að velja vörur með tilliti til umhverfisáhrifa?

Í eina viku getur fjölskyldan fylgst með innkaupum. Þá er mikilvægt að skoða:

• Hvað er keypt?
• Var nauðsynlegt að kaupa vöruna?
• Er hún framleidd á Íslandi eða erlendis?
• Í hvernig umbúðum kom hún?
• Eru þær endurvinnanlegar?
• Er varan sjálf endurvinnanleg?
• Hverjar af vörunum eru nýttar?
• Hvaða umbúðir eru endurunnar?
• Hverjum er hent?

Skipta má verkefnum niður milli fjölskyldumeðlima en er samvinnan þó mikilvæg og getur verið þræl skemmtileg. Sniðugt er að skrifa niður hvað þið kaupið að hverju sinni og hvernig það nýtist ykkur á allan hátt. Þið getið síðan skoðað niðurstöðurnar saman og rætt um hvernig fjölskyldan getur staðið sig betur í því að spara og vernda umhverfið.

Ljósmynd: Fernur til endurvinnslu, Móna Róbertsdóttir Becker.

Bewertung

Lasst uns gemeinsam ökobewusst einkaufen!

Ökobewusst einkaufen bedeutet, Produkte auszuwählen, die weniger schädlich für die Umwelt und Gesundheit sind im Vergleich zu anderen Produkten, die die gleichen Bedürfnisse erfüllen und dabei die gleichen oder niedrigere derer gesamter Lebensdauer anfallenden Kosten liefern.

Um die Auswahl von Waren und Dienstleistungen, die weniger schädlich für die Umwelt und Gesundheit sind, zu erleichtern, hat Natur.is 11 Leitlinien bzw. Öko-Normen zusammengestellt, die die wichtigsten Bereiche abdecken. Die Leitlinien sind einfach und helfen dem Verbraucher, das beste Produkt im Hinblick auf Gesundheit, Umwelt und sozialer Bedingungen, was generell als nachhaltige Entwicklung verstanden wird, auszuwählen.

Hier horizontal angeordnet befinden sich Piktogramme, die die Öko-Normen symbolisieren; vertikal angeordnet stehen Piktogramme für die verschiedenen Produkte.

Wenn Sie eines dieser Symbole anklicken, können Sie Informationen zu den jeweiligen Öko-Normen und zu jeder einzelnen Produktkategorie lesen. Sie können leicht nachvollziehen, welche Normen für den jeweiligen Warentyp gelten, da die entsprechenden Normen in der vertikalen Linie neben dem Warentyp zu sehen sind.

Die Öko-Normen sind: Energie, Treibstoff, Wasserverbrauch, Allergien, Kunststoffe, Schwermetalle, Sicherheitsdatenblatt (MSDS), Öko-Siegel, Fairer Handel, Arbeitsumgebung und Recycling.

Für jedes Produkt gelten eines oder mehrere dieser Öko-Normen. Sobald wir als Verbraucher begreifen, wonach wir beim Kauf umweltfreundlicher Produkte auswählen müssen, wird ökubewusstes Einkaufen zur reinen Freude.

Wie auch bei vielen anderen Dingen macht beim ökubewussten Einkaufen Übung den Meister. Wir können nicht länger dulden, dass unsere Erde weiter ausgebeutet und dabei leider oft missachtet wird.

Lasst uns gemeinsam ökubewusst einkaufen!

Bewertung

Demeter

Demeter-merktar vörur eru frá lífefldum (biodynamískum) landbúnaði og byggja á hugmyndafræði Rudolf Steiners. Í lífefldum landbúnaði er lögð er áhersla á heildrænar aðferðir og hringrás næringarefna í náttúrunni. Gerðar eru kröfur um að býli í lífefldum landbúnaði sé lífræn heild. Það felur m.a. í sér að að áburður til ræktunar komi frá dýrum á sama bæ. Reglurnar ná yfir lífræna ræktun, dýrahald, kynbætur, dreifingu og sölu.
Að baki Demeter merkinu standa óháð samtök, alþjóðlegu Demetersamtökin sem hafa höfuðstöðvar sínar í Þýskalandi, og starfa í yfir 20 löndum. Vöruframboð nær þó yfir fleiri lönd.
Demetersamtökin hafa sína eigin úttektaraðila sem eru óháðir framleiðendum og neytendum.

Sjá nánar á vef Demeter.

Bewertung

Hættuleg efni / Tilbúin efni - viðmið

Vörur sem fólk kaupir og notar daglega innihalda efni sem eiga að auka endingu varanna, gera þær mýkri, minnka brunahættu osfrv. Kaupmynstur okkar endurspeglast á heimilum okkar á máta sem fæstir gera sér grein fyrir. Það er til dæmis hægt að greina yfir 150 mismunandi efni í „rykrottum“ á hverju meðalheimili. Mörg þeirra koma frá efnum sem Evrópusambandið hefur metið sem skaðleg, þ.e sem eru eitruð, fitusækin og brotna seint niður í líkamanum. Hið mikla magn efna á heimilum okkar er aðalástæða þess að magn efnanna eykst meira í mannfólkinu en í náttúrunni. Efnanotkun heimilanna ein stærsta uppspretta tilbúinna efna í náttúrunni.

Með nýrri löggjöf í Evrópusambandinu árið 1981, þurfti að skrá, ekki meta, öll efni sem voru framleidd og seld innan sambandsins. Sótt var um skráningu fyrir 100.106 efni. Talið er að í dag séu allt að 70.000 efni í notkun í löndum Evrópusambandsins og þar af um 30.000 sem eru framleidd í meira magni en eitt tonn per fyrirtæki og ár. Þar af hafa um 5% farið í gegnum einhverskonar hættumat. Þekking okkar á áhrifum efna á umhverfi og heilsu er því enn af mjög skornum skammti.

Fólk heldur að efni sem eru notuð í dag, t.d í sjampó, fötum, byggingarefni, leikföngum og öðru séu prófuð og viðurkennd af heilbrigðisyfirvöldum. Nær er að segja að þau séu ekki bönnuð því að það er ekki til nein lagasetning sem leggur það á herðar framleiðenda að athuga skaðsemi efna áður en þau eru notuð í vörum eða á annan máta markaðssett.

Það er hins vegar opinberra aðila að rannsaka efnin til að sanna að þau séu skaðleg heilsu fólks og umhverfinu. Þá fyrst er hægt að banna efnin. Sönnunarbyrðin er því hjá hinu opinbera en ekki þeim sem markaðssetja efnin. Náttúran.is telur eðlilegt að neytendur séu upplýstir um áhrif hinna ýmsu efna sem vörur geta innihaldið. Því er farið fram á að seljendur skrái og gefi upp hvaða flokkun og varúðar- og hættusetningar, samkvæmt lögum og reglugerðum, eigi við um viðkomandi vöru. Hér er því einungis verið að fara fram á að viðkomandi seljandi gefi upp lögboðnar upplýsingar sem hann þarf að gefa upp á öðrum stöðum, eins og til dæmis á öryggisblöðum og merkingum vara.

Upplýsingar um flokkun ásamt hættu- og varúðarsetningum er að finna í reglugerð 236/1990 [um flokkun, merkingu og meðferð eiturefna, hættulegra efna og vörutegunda sem innihalda slík efni] ásamt síðari breytingum. Hér er rétt að benda á að í vissum tilfellum, alls ekki öllum, þurfa framleiðendur að gefa upp þessar upplýsingar í öryggisblöðum.

Dæmi:

Efni sem eru talin skaðleg eru t.d. eldtefjandi efni með brómi sem eru í rafmagnstækjum, rafmagnssnúrum, vefnaðarvörum, gluggatjöldum, áklæðum og húsgögnum. Þau eru talin vera skaðleg umhverfinu og hugsanlega geta haft áhrif á frjósemi og heilsu fólks.

Mýkingarefni, svokölluð þalöt, sem eru notuð í lím, málningu, lakk, snyrtivörur, ilmvötn, plast í gólfefnum og vissum leikföngum. Þau eru talin vera skaðleg umhverfinu og hugsanlega geta haft áhrif á frjósemi og heilsu fólks.

Lífræn efnasambönd með tini sem er m.a að finna bátamálningu, vefnaðarvöru, fötum, leðurvörum og gólfmottum. Auk þess að vera skaðleg umhverfinu eru þau talin vera ertandi fyrir húð og augu.

Yfirborðsvirk efni í t.d sápu og þvottaefnum sem eru skaðleg umhverfinu en geta einnig haft áhrif á exem og aðra húðsjúkdóma.

Bewertung

Der blaue Engel

Der blaue Engel (Blái engillinn) er þýskt umhverfismerki og jafnframt elsta umhverfismerki í heimi, frá árinu 1978. Merkið er meðal annars á vegum þýsku umhverfisstofnunarinnar, umhverfisráðuneytisins og gæðaráðs Þýskalands. Vöruúrval Bláa engilsins er breitt, dekk, hreinsiefni og tölvur. Kröfur Bláa engilsins eru ekki jafn strangar og mörg önnur merki. Hér á landi er sem dæmi hægt að finna pappírsvörur og möppur merktar Bláa engilinum.

Sjá nánar á vef bláa engilsins.

Bewertung